Một số cái nhìn tổng quát về nghề biên dịch ở nước ta
dich thuat tieng han

Theo ước tính ngày nay, nghề biên dịch ở Việt Nam đạt khoảng 100 triệu USD/năm, một con số khá khiêm tốn so với 14 tỷ USD/năm của thế giới. Và phần lớn trong con số 100 triệu USD ấy thuộc về các công ty các nước. Vậy, nguyên nhân nào dẫn tới hiện trạng này và các công ty dịch thuật nước ta chiếm tỷ lệ bao nhiêu trong con số đó ?
dich thuat tieng trung

PHIÊN DỊCH – MỘT TIỀM NĂNG LỚN CHƯA ĐƯỢC KHAI THÁC ĐÚNG MỨC

Trong hơn 10 năm qua, nghề phiên dịch trên toàn địa cầu phát triển rất mạnh mẽ. Với tỉ lệ tăng trưởng 17% như hiện nay thì ước tính thu nhập từ biên dịch sẽ đạt con số xấp xỉ 40 tỷ USD trong năm 2014 này.

Với khối lượng các ấn phẩm sản phẩm, sản phẩm, dịch vụ khổng lồ của tất cả mọi ngành đang đổ vào nước ta thì có thể thấy được nhu cầu phiên dịch rất cap. Từ đó cho thấy, ngành dịch thuật ở nước ta đang phát triển rất sôi động. Ngoài việc tạo ra tiếng nói chung cho các doanh nghiệp trong nước và quốc tế thì biên dịch còn góp phần thúc đẩy sự hội nhập lên một nấc thang mới.

Nếu lấy mốc tính bình quân của nghề phiên dịch thế giới thì ở Việt Nam, phiên dịch phải đạt mức khoảng 500 triệu USD/năm. So với mức tiêu thụ trên mức bình quân các sản phẩm phiên dịch của các nước đang phát triển ở khu vực châu Á thì với nghề tiềm năng như ở nước ta, phiên dịch có thể đạt tới con số 1 tỷ USD. Vậy nhưng khá đáng buồn là phần lớn thị trường này đang rơi vào tay các công ty nước ngoài. Họ thuê lại nguồn nhân lực nước ta với giá rẻ mạt hơn rất nhiều so với thị trường chi trả. Giá biên dịch của các công ty nước ngoài so với trong nước cao hơn khoảng 30-40 lần.


DỊCH THUẬT VIỆT NAM LIỆU CÓ CẠNH TRANH ĐƯỢC ?

Tuy giá phiên dịch chênh lệch rất lớn như vậy nhưng hầu như khách hàng cũng chỉ tìm đến các công ty nước ngoài, vì sao vậy ? Đầu tiên, đó là việc các công ty nước ngoài, họ tuân thủ nghiêm ngặt các chuẩn dịch quốc tế - điều khá mới mẻ đối với dịch thuật nước ta. Ở nước ta, việc thêm bớt nghĩa của câu chữ so với bản gốc là khá phổ biến. Bên cạnh đó, việc sử dụng các thuật ngữ một cách không nhất quán, thiếu sự đầu tư về chuyên môn và hạn chế trong việc sử dụng các phần mềm hỗ trợ dịch thuật khiến khách hàng ít tin tưởng vào thị trường phiên dịch trong nước.

Theo các báo cáo thống kê không chính thức thì có tới gần 85% các phiên dịch viên, chuyên gia biên dịch trên thế giới đang sử dụng các phần mềm hỗ trợ. Nếu muốn hình thành nền công nghiệp biên dịch ở Việt Nam thì trước hết chúng ta cần phải nắm bắt và sử dụng các công cụ hỗ trợ, máy dịch, từ điển điện tử…

Hiện nay, để đáp ứng nhu cầu thì các phần mềm hỗ trợ biên dịch trong nước được phát triển song song với việc sử dụng Google Translate như các sản phẩm của Viegrid, Lạc Việt và Tinh Vân…

Mặc dù còn nhiều sai sót cần đồng bộ và nâng cấp để đáp ứng nhu cầu ngành dịch thuật. Nhưng với sự sinh và đi lên của các phần mềm thuần tiếng Việt, thì ngành phiên dịch nước ta hoàn toàn có thể nghĩ tới một ngày sang lạng.